Phụ nữ tự chủ kinh tế — với tôi, bài học ấy bắt đầu từ một đống củi và cây rìu năm tôi còn nhỏ. Đây là câu chuyện thật về chữ “tự” tôi muốn gửi những chị em đang chờ ai đó thay đổi để đời mình khá lên.
Hồi còn đi học, có một đống củi to chắn giữa sân nhà tôi.
Tôi nhờ bố chẻ. Bố ậm ừ: “Để tí bố làm cho.” Tôi chờ. Hai giờ chiều, rồi ba giờ, rồi bốn giờ — bố vẫn chưa động vào khúc củi nào, xong bỏ đi mua rượu. Tôi chờ thêm một lần nữa. Kết quả y hệt.
Sau hai lần ấy, tôi hiểu ra một điều mà không ai dạy tôi bằng lời: việc của mình, tự mình giải quyết. Từ đó tôi không nhờ bố việc gì nữa.
Cuối cùng, người cầm rìu bổ từng khúc củi ấy là tôi. Một mình.
Năm đó tôi 12 tuổi. Tôi chỉ nặng đúng 20kg. Gầy đến mức mọi người quanh nhà gọi tôi là “Còi” (mãi đến lúc học xong đại học tôi mới nặng 40kg). Một khúc củi so với một đứa trẻ cỡ đó là quá sức. Tôi chẻ theo cách của riêng mình: bổ dao rựa vào khúc gỗ trước. Rồi dùng búa gõ từ trên xuống cho nó tách dần ra. Chẻ từng chút một, không vội.
Nồi cám 100 lít và những bánh than tự tay đắp
Cũng quãng ấy, tôi tự nấu những nồi cám lợn cỡ 100 lít — loại nồi chuyên luộc bánh chưng. Dóm bếp lò xong, tôi đặt nồi lên. Nước vo gạo đã để dành từ trưa. Rau lợn băm sẵn và gạo cho lên trên. Chờ sôi thì rắc thêm cám gạo, khuấy đều tránh khê.
Rồi tôi múc từng gáo cám nóng ra các chậu to cho nguội bớt. Vừa để bê nồi xuống mà không bị bỏng. Vừa để lúc mang ra chuồng cho lợn ăn nhẹ tay hơn. Việc này nguy hiểm thật: trẻ con cạnh một nồi 100 lít đang sôi thì chỉ cần sơ sểnh là bỏng.
Ngoài củi và cám, tôi còn nhào than bùn đắp tường cho khô để dóm bếp. Ra máng múc từng xô bùn. Xách nước về nhào theo đúng tỷ lệ mẹ dặn. Rồi đắp thành từng bánh than lên tường.
Ban đầu tôi đắp bánh to. Sau mới nhận ra bánh to khó bẻ, dễ vỡ vụn. Tôi tự sửa: nặn bánh nhỏ vừa sức tay mình bẻ. Ở việc nào cũng vậy, tôi quan sát rồi tự cải tiến cho công đoạn sau dễ hơn.
Đống củi ấy chẻ xong từ mấy chục năm trước. Nhưng bài học của nó thì tôi mang theo cả đời, và hôm nay muốn kể cho bạn. Nhất là nếu bạn là phụ nữ và đang phải chờ đợi ai đó thay đổi để cuộc sống của mình khá lên:
Đừng đặt cuộc đời mình vào tay người khác.
Đọc tiếp “Đống củi năm ấy và bài học lớn nhất đời tôi về phụ nữ tự chủ kinh tế”